ကျွန်တော်နှင့် မြန်မာစာ

ကျွန်တော်ကွန်ပျူတာ စသုံးတဲ့အချိန် က 2006 ခုနှစ် ၁၀တန်းပြီးစအချိန်. ငယ်ငယ်တည်းက ကွန်ပျူတာကို အရမ်းရူးသွပ်တယ်။ ဒါပေမယ့် အိမ်က မဝယ်ပေးခဲ့ဘူး. နယ်မြို့ဖြစ်တာလည်း ပါတာကြောင့်မို့ ကွန်ပျူတာဆိုတာ သိပ်ခေတ်မစားလှဘူး. တက္ကသိုလ်စမတက်ခင်ရန်ကုန်ရောက် အင်တာနက်ဆိုင်တွေမှာစကျင်လည်တာပေါ့။ Mirc ခေတ်ကောင်းတဲ့အချိန်ဆိုတော့ သူလည်း myanglish လိုပြော ကိုယ်လည်း myanglish လိုပြော။ နောက်တော့ နည်းနည်းသိလာတော့ Gtalk ဆိုတာသုံးနေပြီ။ အဲဒီတုန်းလောက်မှ မြန်မာ လို ရေးထားတဲ့ website နည်းနည်းပါးပါးစတွေ့တယ် planet.com.mmကစသိတာပေါ့ ကွန်ပျူတာမှ မြန်မာ အသံထွက်နဲ့ပေါင်းလာတဲ့အင်္ဂလိပ်စာလုံးတွေခေတ်စားပြီးနောက်ပိုင်း. အင်တာနက်ထဲမှာ မြန်မာလို မြင်ဖို့ရိုက်ဖို့သုံးတဲ့ software လေးတွေကြိုကြား ကြိုကြားပေါ်လာတယ်။. အဲဒီထဲတုန်းက သိခဲ့တာက ကွန်ပျူတာထဲမှာ မြန်မာလိုမြင်ရဖို့ alpha zawgyi ဆိုတဲ့ software လေးသွင်းရမယ်ဆိုတာသိခဲ့တယ်။ Read More …

မြန်မာ ယူနီကုဒ် အမေး‌အဖြေ

မေး။ ။ ယူနီကုဒ်ဆိုတာ ဘာလဲ။ ​ဖြေ။ ။ ယူနီကုဒ်ဆိုတာ စံသတ်မှတ်ချက်ပါ။ ကမ္ဘာ​ပေါ်မှာ ရှိသမျှဘာသာစကား​တွေအားလုံး ကွန်ပျူတာစနစ်မှာ အဆင်​ပြေဖို့ သတ်မှတ်ထားတဲ့ စံသတ်မှတ်ချက်ပါ။ ​မေး။ ။ဒါဆို ယူနီကုဒ်​ဖောင့်ဆိုတာက။ ​ဖြေ။ ။ ယူနီကုဒ်စံကို လိုက်နာတဲ့ ​ဖောင့်​တွေကို အလွယ်စု​ပေါင်း​ခေါ်တာပါ။ ​ဖောင့်အမည် အမျိုးမျိုးရှိပါတယ်။ မြန်မာ၃၊ သာလွန်၊ ပရပိုဒ် စတာ​တွေ​ပေါ့။ ​မေး။ ။ ဒါဆို ​ဇော်ဂျီ​ဖောင့်က​ရော။ ​ဖြေ။ ။ ​ဇော်ဂျီ​ဖောင့်ဆိုတာက ယူနီကုဒ်စံကို အပြည့်အဝမလိုက်နာပဲ ပြုလုပ်သူစိတ်ကြိုက်လုပ်ထားတဲ့ ​ဖောင့်ပါ။ ​မေး။ ။ အပြည့်အဝမလိုက်နာဘူးဆိုတာက ဘယ်လို​ပြောတာပါလဲ။ ​ဖြေ။ ။ ဥပမာ​ပေါ့ ယူနီကုဒ်စံမှာ ြ ရရစ် တစ်မျိုးပဲ ရှိတယ်။ ပုံစံ​ပြောင်းရရစ်​တွေကို အလိုအ​လျောက် ​ပြောင်း​ပေးရတယ်။ Read More …

မြန်မာသရများ၊ မြန်မာသဒ္ဒါနှင့် မြန်မာသင်ပုန်းကြီး

ခေါင်းစဉ်စဉ်ကြည့်ပြီး လန့်မသွားပါနဲ့ ပေါ့ပေါ့ပါးပါးလေးတွေ ရေးမှာပါဗျ။ ဘာသာစာပေတစ်ခုဆိုတာနဲ့ ဗျည်းနဲ့ သရရယ်လို့ ၂ မျိုးရှိတာ သိထားကြပြီးသားပါ။ အင်္ဂလိပ်စာမှာတော့ ရိုးရှင်းတယ် ဗျည်း သရတွေဟာ ရှေ့နောက်စဉ်ထားတယ်လေ။ မြန်မာမှာတော့ နည်းနည်းရှုပ်သဗျ။ သရကို သင်္ကေတအနေနဲ့ ဗျည်းကို သွားပေါင်းရတယ်။ Complex script လို့ခေါ်တာပေါ့။ အားတော့မငယ်နဲ့ ကိုယ်တစ်ယောက်တည်းတော့ မဟုတ်ဘူး ဒေဝနာဂရီ အပါအဝင် အိန္ဒိယ၊ အာရှ အက္ခရာတွေမှာ complex script တွေ အများကြီးပဲ။ အခုတော့ မြန်မာ အကြောင်းပဲ ပြောကြတာပ။ မြန်မာသရကို ၁၁ လုံးရှိတယ်လို့ ပညာရှိတွေဆိုကြတယ်။ (၁၂ လုံးရှိတယ်လို့ သိထားကြတာလဲ ရှိမှာပါ။ ဆက်ဖတ်ရင် ရှင်းသွားမှာပါ) “အ၊ အာ၊ ဣ၊ ဤ၊ ဥ၊ Read More …

တိုင်းရင်းသားများကို လေးစားပါ ၊ ယူနီကုဒ်ဖောင့်များကို သုံးစွဲကြပါ

ဒီဆောင်းပါးကို Wayan Vota က ၁၉−၈−၂၀၁၄ ရက်စွဲနဲ့ http://discover.isif.asia/ မှာရေးသားခဲ့ပါတယ်။ သူဟာ Discover ရဲ့ အယ်ဒီတာ ဖြစ်ပြီး ICTworks, Technology Salon, Educational Technology Debate, OLPC News, Kurante စသည်တို့ရဲ့ ပူးပေါင်းတည်ထောင်သူ ဖြစ်တယ်လို့ဆိုပါတယ်။ *// // ကိုဆန်းထွန်း က ဘာသာပြန်ပါတယ်။ သဘောမကျရင် မူရင်းလင့်မှာ ဝင်ရောက်ဖတ်ရှုကြပါ။ // http://discover.isif.asia/2014/08/respect-myanmar-diversity-use-unicode-fonts/ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဗမာဘာသာစကား သုံးစွဲမှု အများဆုံး ဖြစ်နေတာကြောင့် ဒစ်ဂျစ်တယ် နည်းပညာနယ်ပယ် မှာ ရှည်လျား ထွေပြားတဲ့ ခရီးရှည်ကြီး တစ်ခုဖြစ်နေပြီး အော်လိုင်းမှာ ဖေါ်ပြသုံးစွဲဖို့ရာ ယှဉ်ပြိုင်နေတဲ့ စနစ်၂ခုကြား သို့လောသို့လော ယုံမှား သံသယတွေ ရှိနေခဲ့ကြပါတယ်။ Read More …

ယူနီကုဒ် သုံးကြစို့

ယူနီကုဒ်လို့ ပြောလိုက်ရင် ယူနီကုဒ်ဆိုတဲ့ နံမည်စိမ်းစိမ်းကြီးကို ဘာမှန်းမသိပဲ ဘာလို့သုံးခိုင်းနေတာလဲ၊ တို့ဘာသာတို့ အခုလည်း အင်တာနက်ပေါ်မှာ စာရိုက်လို့ရတယ် ဖတ်လို့ရတယ်လေ၊ အလကားအလုပ်ရှုပ်လို့ကွာလို့ ဆိုကြပါတယ်။ ဟုတ်ပါတယ်၊ ယူနီကုဒ်အကြောင်း မပြောခင်မှာ စကားဦးအနေနဲ့ ဒစ်ဂျစ်တယ်မြန်မာစာ အကြောင်း အရင်ပြောပါရစေ။ ပုံနှိပ်လုပ်ငန်းများမှာ ခဲစာလုံးနဲ့ ပုံနှိပ်တဲ့ခေတ်ကနေ ကွန်ပျူတာနဲ့ စာစီစာရိုက် ပုံနှိပ်ခြင်းကို ဒစ်ဂျစ်တယ် မြန်မာစာ ခေတ်ဦးလို့ ဆိုနိုင်ပါတယ်။ ကွန်ပျူတာဆိုတာကြီးက ဘာသာစကားတွေကိုမသိပါဘူး။ သူ့အနေနဲ့ အက္ခရာစာလုံးတစ်လုံးကို နံပါတ်တစ်ခု အဖြစ်သတ်မှတ်ပြီး သိမ်းတယ် ပြန်ထုတ်ပေးပါတယ်။ အဲဒီအချိန်ကာလက ကွန်ပျူတာများရဲ့ စွမ်းဆောင်ရည်မှာ အကန့်အသတ်များရှိတဲ့အတွက် မြန်မာစာလုံး များကို အင်္ဂလိပ်အက္ခရာများနဲ့ညီမျှတဲ့ နံပါတ်များနဲ့ သိမ်းဆည်းခဲ့ကြရပါတယ်။ အဲဒီနည်းနဲ့ ကွန်ပျူတာမှာ ရေးသားနိုင်တဲ့ မြန်မာဖောင့်များကို အက်စ်ကီးဖောင့်( ASCII Font) လို့ခေါ်ကြပြီး Read More …

ရာဇဝင်ထဲမှာ ဇော့်ကို ထားခဲ့

ကွန်ပျူတာနဲ့ မိုဘိုင်းဖုန်းတွေ IT Gadget တွေမှာ မြန်မာစာသုံးဖို့ စနစ် နှစ်မျိုးရှိပါတယ်။ ဥပမာ ကြက် လို့ရေး မယ်ဆိုရင်… ကကြီး ရရစ် ကသတ် ကြက် လို့ရေးမလား… ရရစ် ကကြီး ကသတ် ကြက်လို့ ရေးမလား… ဘယ်ဟာ အမှန်လဲ။ စာလုံးပေါင်းသတ်ပုံအတိုင်း အမှန် မရေးသင့်ဘူးလား.. မရေးချင်ဘူးလား။ မြန်မာစာရေးရာမှာ ရရစ်မှာ အသေး နဲ့ အကြီး ရှိပါတယ်။ ခကွေးအတွက် ရရစ်က အသေးပါ..။ ဥပမာ. ခြ.. ဒီလို ခြ … မရပါဘူး…။ ကကြီးအတွက် ရရစ်က အကြီးပါ..ဥပမာ ကြ… ဒီလို…ကြ..မရပါဘူး။ ဒါပေမယ့် နှစ်ခုလုံးဟာ ရရစ်ပါပဲ..။ လုံးကြီးတင်ပါတဲ့ ရရစ် မပါတဲ့ ရရစ်တွေလည်း Read More …

ထိုးခြင်း ရစ်ခြင်း

မြန်မာယူနီကုဒ်ဖေါင့်မှာ ဘာလို့နောက်မှ သဝေထိုးရတာတုံးတို့၊ ဘာလို့နောက်မှ ယရစ်က ရစ်ရတာတုံးတို့ ဘူနေကြတယ်၊ဘယ် လိုထိုးထိုးရစ်ရစ်၊ ဖတ်လို့ရရင်ပြီးတာပဲ၊ခက်ထာက လက်ကွက် ပြဿနာ တက်နေကြတာ၊ ယခင် ယူနီမကုဒ်ဖေါင့်သုံးတဲ့ အချိန် တုန်းကတော့ အရင်ထိုးရ ရစ်ရနဲ့အကျင့်ကပါလာကြတော့ ယူနီ ကုဒ် ကီးဘုတ်အစစ်မှာ ယွင်းကုန်တာ၊ ယခင် ယူနီမကုဒ်တဲ့ကီး ဘုတ်အတိုင်း အရင်ထိုး အရင်ရစ်ချင်လည်းရနေတာပဲ .. ဒါပေ မယ့် ဘာနဲ့တူနေသလဲဆိုတော့ မိုက်ခရိုဆော့ ဝင်းဒိုးသုံးနေရာ ကနေ မက်ကင်းတော့ပြောင်းသုံးတော့ ယူဇာအင်တာဖေ့ကြီးက စိမ်းနေတော့ dual os တင်ပြီး မက်ပေါ်မှာ ဝင်းဒိုးတင်သုံးနေ ကြတဲ့ ဘောဇိတွေလိုဖြစ်နေတာ 😀 – တကယ်တော့ လက်ရှိအများသုံးနေကြတဲ့ ယူနီမကုဒ် ဖေါင့်သုံး နေရာကနေ ယူနီကုဒ် ပြောင်းသုံးခြင်း မသုံးခြင်းက ၂မျိုးသတ် Read More …

ဝိရာမ

ဝိရာမ (Virama) ဆိုတဲ့ အသုံးကို ယူနီကုဒ်စတင် သုံးမှ ကြားဖူးပါတယ်။ ဝိရာမ ဆိုတာ တကယ်တော့ မြန်မာ အပါအဝင် ဗြဟ္မီပွား အက္ခရာတွေမှာ အသုံးပြုကြပါတယ်။ မြန်မာ ဘာသာ အားဖြင့် ဝိရာမကို အသတ် (် ) လို့ ခေါ်ပါတယ်။ ဝိရာမ (विराम) ဆိုသည်မှာ သက္ကတဘာသာဖြင့် ရပ်တန်ခြင်း၊ အဆုံးသတ်ခြင်း၊ အဆုံးဟု အဓိပ္ပာယ်ရပါသည်။ မြန်မာ ဘာသာဖြင့် အသတ် ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပါသည်။ ဝိရာမ (အသတ်) ဆိုသည်မှာ သတ်ခြင်း၊ ရပ်တန့်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ဘာကို သတ်သနည်း? သရသံကို သတ်ပါသည်။ ဘာသရကို သတ်သနည်း? ‘အ’ သရသံကို သတ်ပါသည်။ မည်သည့် ‘အ’သရကို သတ်သနည်း? Read More …

ပါဌ်ဆင့် အသတ် ကင်းစီး

”အင်း … မြန်မာစာဆရာကြီးကို ကတ်သီးကတ်သတ် မေးသလိုများဖြစ်နေ မလားမသိဘူး။ မေးစရာတစ်ခု ပေါ်လာလို့ကွ” ”ဘာမေးမလို့လဲ။ အမိန့်ရှိစမ်းပါဦးဗျာ။ ကျွန်တော်ဖြေနိုင်ရင်လည်း ဖြေရမှာပေါ့” အိမ်ကိုအလည်ရောက်လာသော သူငယ်ချင်းက စကားစသည့်အတွက် ကျွန်တော်က ခပ်သောေ သာကလေး ပြောလိုက်သည်။ ”သြော် …ခုပဲ ပြက္ခဒိန် ကြည့်နေရင်း မေးစရာပေါ်လာတာပါ။ နေ့နာမည်တွေမှာ ”တနင်္ဂနွေ၊ တနင်္လာ၊ အင်္ဂါ”ဆိုတဲ့နေ့နာမည် တွေက စာလုံး အပေါ်မှာ ငသတ်သေးသေး ကလေးတွေ တင်ပြီးရေးတာ ဘာကြောင့်လဲလို့ သိချင်လို့ပါ သူငယ်ချင်းရာ။ အဲဒီလို အ ပေါ်မှာမတင်ဘဲ ဟောဒီလိုရိုးရိုးပဲရေးလို့ မဖြစ်ဘူးလားကွာ” သူငယ်ချင်းက ပြောပြောဆိုဆို စာရွက် တစ်ရွက်ယူပြီး ဘောပင်နှင့်ရေးပြသည်။ ”တနင်းဂနွေ၊ တနင်းလာ၊ အင်ဂါ”… တဲ့။ သူရေးပြသော စာလုံးတွေကို ကြည့်ပြီး ”ဟုတ်ပါတယ် Read More …

ယူနီကုဒ်ဆိုတာဘာလဲ?

ယူနီကုဒ်ဆိုသည်မှာ ဘာသာစကားအများပြားအား နည်းပညာပစ္စည်းများမှာ အတူတကွဖော်ပြနိုင်ဖို့ အများလိုက်နာရန် စနစ်တကျသတ်မှတ်ပေးထားတဲ့ စံသတ်မှတ်ချက်တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ မြန်မာယူနီကုဒ်သည် ယူနီကုဒ်ကွန်ဆိုတီယမ်နှင့် မြန်မာပညာရှင်များပေါင်းစုပြီး စံတခုအနေနဲ့ စနစ်တကျဖြစ်စေရန် သတ်မှတ်ထားတဲ့ ယူနီကုဒ်ရဲ့တစိတ်တဒေသ ဖြစ်ပါသည်။ Font စာလုံးပုံစံ၊ Keyboard ကီးဘုတ်၊ Input Method (စာရိုက်သွင်းနည်းစနစ်) စသည်တို့သည် မြန်မာယူနီကုဒ် မဟုတ်ပါ။ Font ရေးစွဲသူ၊ ကီးဘုတ်ဖန်တီးသူ၊ စာရိုက်သွင်းစနစ်ဖန်တီးသူအားလုံးက မြန်မာယူနီကုဒ်၏စံများကို လိုက်နာရမည်ဖြစ်ပါသည်။ ထိုသို့ လိုက်နာခြင်းဖြင့် မည်သည့်စက်၌ရိုက်ကူးခဲ့သည့်စာဖြစ်စေ၊ မည်သည့် font စာလုံးပုံစံနှင့် စာရိုက်ခဲ့သည်ဖြစ်စေ နေရာတိုင်းမှာ မပျက်မယွင်း ပြောင်းလဲမှုမရှိပဲ မှန်ကန်စွာအသုံးပြုနိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။ မြန်မာယူနီကုဒ်၏ စံသတ်မှတ်ချက်များကိုလိုက်နာထားသော Font ဖောင့်များစွာရှိပါသည်။ Myanmar3.ttf, Tharlon.ttf, Padauk-book.ttf, Pyidaungsu.ttf, Myanmar Cencus.ttfအစရှိသဖြင့် မြန်မာယူနီကုဒ်၏ Read More …